Ahmet Uluçay

Film Yapımcısı, Sinema Filmi Yönetmeni, Senaryo Yazarı, Oyuncu

Doğum
02 Aralık, 1954
Ölüm
30 Kasım, 2009
Burç

Sinema filmi yönetmeni, yapımcı, senarist, oyuncu (D. 2 Aralık 1954, Tavşanlı / Kütahya – Ö. 30 Kasım 2009, İstanbul). Sinema sektörüne geçmeden önce bir süre şoförlük, inşaat işçiliği ve tavukçuluk yaptı. 1960 yılında, ilkokuldayken köye gelen bir seyyar sinemacı sayesinde sinemayı tanıdı ve sevdi. Her gece yatağa girişinde giderek büyüyen sinema tutkusunu hiçbir zaman kaybetmedi, büyük zorluklarla yaşama geçirdi; mütevazi ancak hassas; iddiasız ama etkileyici filmlerle yurt içi ve dışı pek çok festivalde sayısız ödüller aldı.

12 yaşında bir arkadaşıyla sinema makinesi yapmak için üç yıl uğraştı. Sonra bir ahırda köylülere film göstermeye başladı; sinema çöplüklerinden film toplayıp, kareleri birbirine ekler, bir kaç saniyelik görüntüler elde ederek, deniz ve ormanı seyrederlerdi.

Uluçay, sinemaya ellerindeki son derece sınırlı olanakları zorlayarak gerçekleştirdiği kısa filmlerle başladı. Ailesi "sinema ve resim gibi işler zengin çocukların işidir" diyerek bu tutkusunun önüne geçmek istedi ama o yılmadı. Bir arkadaşı ile Almancı bir gurbetçiden bin bir güçlükle aldıkları VHS kamera ile işe koyuldu. Kameranın aküsü olmadığı için sadece elektrik olan yerlerde çalışıyorlardı. 1992 yılında Optik Düşler adlı ilk filmlerini çektiler. Filmi arkadaşı İsmail Mutlu kurgulamıştı. Filmdeki mezarlık sahnesini köy odasına kurdukları dekorla gerçekleştirdiler. Optik Düşler ve sonrasında çektiği Koltuk Değneklerinden Kanat Yapmak isimli filmleri, 1994 yılında 6. Ankara Uluslararası Film Festivaline katılmasını ve tanınmasını sağladı.

Şiir yazan, edebiyatla da uğraşan Uluçay’a köyde Şair Ahmet derlerdi. Uluçay, olanaksızlıklardan dolayı sadece bir sayı basılabilen bir edebiyat dergisi çıkarır 1978 yılında. Bu yıllarda Tavşanlı’da bir yerel gazetede yazarlık da yapar. Sonraları belli bir yetenek gerektirmeyen fiziksel işlerde çalışır. Kamyon şoförlüğü ve inşaat işçiliği yapan hatta tavukçulukla uğraşan Uluçay, ancak hepsinin iflasla sonuçlandığını belirterek ilk uzun metrajlı filmini çekerken geçimini sağlamak için yem fabrikasında hamallık bile yaptığını söyler. Ve sonunda hak ettiği başarıyı Karpuz Kabuğundan Gemiler Yapmak’la yakalar. Uluçay artık, “İyi ki iflas etmişim. Çünkü sonunda çocukluğumdan bu yana hayalini kurduğum sinema yönetmenliğini yapmaya başladım. Şimdi ise en sevdiğim işi yapıyorum. Gerçi yönetmen olarak da zor günler geçirdim. Ancak şöhret olmak benim için fazla bir önem taşımıyor. Ünlü olmak ve kazandığım ödüller, beni hiçbir zaman şımartmadı, yaşantım değişmedi. Yine önceki yaşantıma devam ediyorum” demektedir.

Uluçay, 2004 yılında gösterime giren ilk uzun metrajlı Karpuz Kabuğundan Gemiler Yapmak adlı filmiyle; 23. Uluslararası İstanbul Film Festivali’nde En İyi Türk filmi seçilerek ‘Altın Lale’ kazanırken, 37. Sinema Yazarları Derneği (SİYAD) 2005 Türk Sineması Ödülleri'nde, En İyi Film, En İyi Yönetmen ve En İyi Senaryo dallarında 3 ödüle birden layık görüldü. Film, yurt içi ve dışında sayısız film festivaline katıldı. 52. San Sebastian Film Festivali'nde de en iyi ikinci ödül olan ‘Altın Denizkabuğu’, 26. Montpellier Akdeniz Filmleri Festivali'nin büyük ödülünü olan ‘Altın Antigone’ kazandı. Son olarak Japonya’daki Skip City Internatioal Dijital Sinema Festivali’nden iki ödül alan Uluçay, ABD, Almanya, Güney Kore, Yunanistan, Ukrayna ve daha birçok ülkede katıldığı birçok festivalden de ödüllerle döndü ve kırka yakın ödül kazandı.

Uluçay, kendini “ben köylü yönetmen değilim, köyde yaşayan bir yönetmenim" diyerek tanıtıyordu. Uluçay göre, “Benim gibi bir adamla baş etmek, dünyanın en iyi yönetmeni olmak demektir. Eşim büyük yönetmen, ona çok şey borçluyum.”

Yakalandığı hastalıkla on yılı aşkın bir süredir boğuşan, oldukça önemli iki beyin ameliyatı atlatıp sapasağlam ayakta olan Uluçay’a terapileri sırasında en büyük desteği oğlu İdris ve can yoldaşı Ayşe’den gördü.. Hastalıkla arası nasıl olduğunu soranlara ise, “fena değil, kardeş kardeş geçiniyoruz, mutluyuz” yanıtını veriyordu.

Ahmet Uluçay, tedaviler sonuç vermeyince 30 Kasım 2009’da İstanbul’da tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybetti.

Hayatını kaybetmesi dolayısıyla yarım kalan “Bozkırda Deniz Kabuğu” filmi, Osman Nail Doğan tarafından beyaz perdeye taşındı.

Ahmet Uluçay İçin Ne Dediler?

 

“Ahmet Uluçay hem sinemada hem de edebiyatta eserler bıraktı. Ben de bir bozkır çocuğuyum. Ahmet Uluçay sineması beni her zaman derinden etkilemişti. Onun baktığı yerden bakabildiğimi düşünüyorum. (Ahmet Uluçay’ın oğlu) İdris Abi, filmin senaryosunu okumamı ve filmi benim çekmemi istediğini söyledi. Senaryoda anlatılan imgesel şeyler, cinler, periler, deliler, kediler, çocuklar ve aşk hikâyesi… Bunların hepsini çocukluğumda Yozgat’ta yaşamıştım. Babaannemin bana anlattığı hikâyelere çok benziyor. Doğduğum ve büyüdüğüm bir hikâye, senaryoyla bütünleşmem hiç zor olmadı. Ahmet Uluçay’ın kısa filmlerinin ve edebi metinlerinin de bir tutkunu olarak, bunu görsel olarak anlatmam bana hiç zor gelmeyecek gibi hissettim.”

 

Yönetmeni Olduğu Kısa Filmler:

 

 2009- Bozkırda Deniz Kabuğu

 2004- Karpuz Kabuğundan Gemiler Yapmak

 2000- Exorcise

 1999- Uzun Metrajın Resmi

 1998- Bizim Köyde Bayram Sabahı

 1998- Epileptic Film

 1996- İnci Deniz Dibinde

 1995- Bizim Köyün Orta Yeri Sinema

 1995- Minyatür Kosmos'da Rüya

 1993- Koltuk Değneklerinden Kanat Yapmak

 1993- Optik Düşler

 

Senaristi Olduğu Kısa Filmler:

 

 2009- Bozkırda Deniz Kabuğu

 2004- Karpuz Kabuğundan Gemiler Yapmak

 2000- Exorcise

 1999- Uzun Metrajın Resmi

 1998- Bizim Köyde Bayram Sabahı

 1998- Epileptic Film

 1996- İnci Deniz Dibinde

 1995- Bizim Köyün Orta Yeri Sinema

 1995- Minyatür Kosmos'da Rüya

 1993- Koltuk Değneklerinden Kanat Yapmak

 1993- Optik Düşler

 

Rol Aldığı Filmler:

 

2004- Karpuz Kabuğundan Gemiler Yapmak (Berber)

1999- Uzun Metrajın Resmi

 

KAYNAKÇA: Türkiye Kültür ve Sanat 2010 Yıllığı (2010), Osman Nail Doğan, Bozkırda Deniz Kabuğu filminin detaylarını açıkladı (AA  - aksam.com.tr,  26 Nisan 2019), Ahmet Uluçay (imdb.com, 01.01.2020), Ahmet Uluçay (sinematurk.com, 01.01.2020), Ahmet Uluçay (diziler.com, 01.01.2020), Ahmet Uluçay (beyazperde.com, 01.01.2020).

 

 

 

İLGİLİ BİYOGRAFİLER

Devamını Gör