Rafel MuhammedinBu sayfa sizin mi?
Tarihçi ve siyaset adamı. 1947, Berözvoskiy kasabası / Sverdlovsk bölgesi / Rusya doğumlu. Kazan Türklerindendir. İlk ve ortaokulu doğduğu yerde tamamladı. Leningrad (şimdi St. Petesburg) Üniversitesinin Doğu Bilimleri Fakültesinde okudu. Uzun süre Türkoloji Bölümüne girmek için uğraştı, ancak o zamanki yönetim Türkoloji okumasını önledi. Daha sonra üniversitede Jirinovsky ile birlikte okudu. Okul bittikten sonra birkaç yıl devlet dairelerinde mütercimlik yaptı. 1980 yılında Tataristan’a dönen Rafael Muhammeddin, bundan sonra ilmi, içtimai ve siyasi hayatını belirleyecek olan Tataristan İlimler Akademisine bağlı Galimcan İbrahimov Dil Tarih ve Edebiyat Enstitüsünde çalışmaya başladı. 1989’dan itibaren Sovyetler Birliği çözülmeye başladığı günlerde, Rus-Sovyet iktidarına karşı ilk muhalefet teşkilatı sayılacak olan Tatar İçtimai Merkezini kurdu. Kısa zamanda halk üzerindeki etkisiyle bu hareket siyasal bir cereyana döndü. Rafael Muhammedin, teşkilatı partileştirerek (1990) İlk Tatar millî bağımsızlık partisi olan İttifak Partisini kurarak genel başkan oldu. İdil-Ural Türklüğünün kendine has özel durumundan hareket ederek bütün Türkistan ve Sibirya ve Kafkasya Türklerinin biraraya geleceği Türk Halkları Asamblesini kurup ilk genel başkanı olarak Kazak aydınlarından Olcas Süleymanov’la birlikte, ilki Kazakistan’da olmak üzere Türk Halkları Birliği kongresini gerçekleştirdi. Tataristan’da ilk millî muhalefet hareketinin çekirdeği sayılan Şehabeddin Mercani Kültür Merkezinin de kurucularındandır. Yerli ve yabancı gazetelerde ve dergilerde yüzlerce makalesi yayımlandı. Kazan’da Tataristan Bilimler Akademisi ile Tarih Enstitüsünde araştırmacı olarak çalıştı. “Türk Halklarının politik düşünce tarihi ve ideolojisi üzerine; Osmanlı ve Rus İmparatorlukları, Türkiye, SSCB, BDT, XIX. Asrın 70’li - XX. Asrın 90’lı Yılları” alt başlıklı Türkçülüğün Doğuşu ve Gelişimi adlı yayımlanmış bir eseri bulunmaktadır.
KAYNAK: İhsan Işık / Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2. bas. 2009).
Tarihçi ve siyaset adamı. 1947, Berözvoskiy kasabası / Sverdlovsk bölgesi / Rusya doğumlu. Kazan Türklerindendir. İlk ve ortaokulu doğduğu yerde tamamladı. Leningrad (şimdi St. Petesburg) Üniversitesinin Doğu Bilimleri Fakültesinde okudu. Uzun süre Türkoloji Bölümüne girmek için uğraştı, ancak o zamanki yönetim Türkoloji okumasını önledi. Daha sonra üniversitede Jirinovsky ile birlikte okudu. Okul bittikten sonra birkaç yıl devlet dairelerinde mütercimlik yaptı. 1980 yılında Tataristan’a dönen Rafael Muhammeddin, bundan sonra ilmi, içtimai ve siyasi hayatını belirleyecek olan Tataristan İlimler Akademisine bağlı Galimcan İbrahimov Dil Tarih ve Edebiyat Enstitüsünde çalışmaya başladı. 1989’dan itibaren Sovyetler Birliği çözülmeye başladığı günlerde, Rus-Sovyet iktidarına karşı ilk muhalefet teşkilatı sayılacak olan Tatar İçtimai Merkezini kurdu. Kısa zamanda halk üzerindeki etkisiyle bu hareket siyasal bir cereyana döndü. Rafael Muhammedin, teşkilatı partileştirerek (1990) İlk Tatar millî bağımsızlık partisi olan İttifak Partisini kurarak genel başkan oldu. İdil-Ural Türklüğünün kendine has özel durumundan hareket ederek bütün Türkistan ve Sibirya ve Kafkasya Türklerinin biraraya geleceği Türk Halkları Asamblesini kurup ilk genel başkanı olarak Kazak aydınlarından Olcas Süleymanov’la birlikte, ilki Kazakistan’da olmak üzere Türk Halkları Birliği kongresini gerçekleştirdi. Tataristan’da ilk millî muhalefet hareketinin çekirdeği sayılan Şehabeddin Mercani Kültür Merkezinin de kurucularındandır. Yerli ve yabancı gazetelerde ve dergilerde yüzlerce makalesi yayımlandı. Kazan’da Tataristan Bilimler Akademisi ile Tarih Enstitüsünde araştırmacı olarak çalıştı. “Türk Halklarının politik düşünce tarihi ve ideolojisi üzerine; Osmanlı ve Rus İmparatorlukları, Türkiye, SSCB, BDT, XIX. Asrın 70’li - XX. Asrın 90’lı Yılları” alt başlıklı Türkçülüğün Doğuşu ve Gelişimi adlı yayımlanmış bir eseri bulunmaktadır.
KAYNAK: İhsan Işık / Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2. bas. 2009).
