Abdülhaluk Mehmet Çay

Tarihçi, siyaset ve devlet adamı. 23 Aralık 1945, İskilip / Çorum doğumlu. Baba adı İsmail, anne adı Nuriye. Bazı yazılarında Ertuğrul Afşin, Yazıcıoğlu, Korkut-Ata, Pars-Buga, Ertuğrul Cengiz, Irkıl Ata adlarını da kullandı. İlk ve ortaokulu İskilip'te, li­seyi Amasya'da okuduktan sonra, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümünü (1970) bitirdi. 1973 yılında İskilip Lisesinde tarih öğretmeni olarak çalışmaya başladı.  1976 yılında İstanbul Ortaköy Eğitim Enstitüsü Sosyal Bilimler grubu öğ­retmenliğine atandı ve müdür yardımcı­lığı görevine getirildi. 1978 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümünde   doktorasını tamamladı. 1978-1980 yılları ara­sında İstanbul'da çeşitli liselerde görev aldık­tan sonra İstanbul Atatürk Eğitim Enstitüsü Sosyal Bilimler grubu öğretim üyeliğine ve müdür yardımcılığı görevine getirildi. 1980 yılında öğretim üyesi olarak Ha­cettepe Üniversitesi Sosyal ve İdarî Bilimler Fakültesi Tarih Bölümüne geçti. Sonradan adı Edebiyat Fakültesi olarak değiştirilen bu fakültede, "Sultan II. Kılıç Arslan ve Zamanı" adlı teziyle doçentliğe (1984) yükseldi, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsünde çalıştı, 1989 yılında profesör oldu.

A.Mehmet Çay, öğretim üyeliğinin yanında 1985-93 yılları arasında Millî Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Toplumla İlişkiler Başkan­lığında uzman ve daha sonra bu kuruluşta müşavir olarak görev yaptı. 1983 yılında üyeliğe kabul edildiği Türk Kültürü Araştırma Enstitüsünün yöne­timinde yer aldı. 1991-95 yılları arasında Türk Tarih Kurumu aslî üyeliğine seçildi. Türk Devlet ve Toplulukları Dostluk Kar­deşlik ve İşbirliği Vakfı Genel Sekreterliğine getirildi. 1993-95 yılları arasında, vakfın dü­zenlediği kurultayların sekreteryasını yürüttü.

18 Nisan 1999 seçimlerinde Çorum Milletvekili seçilerek, 21. Dönem Yasama Dönemi (18.04.1999 – 03.11.2002) boyunca TBMM’de yasama çalışmalarına katıldı ve  57. Hükümet döneminde TİKA’dan sorumlu Devlet Bakanı olarak görev yaptı.  

Türk Kültürü Araştırma Enstitüsü, Türk Tarih Kurumu Aslî, TÜDEV Türk Devlet ve Toplulukları Dostluk Kardeşlik ve İşbirliği Vakfı Kurucu üyesi ve Yönetim Kurulu Başkanı oldu.

Evli, 2 çocuk babasıdır.

Çay, yayın hayatına üni­versite yıllarında başlamıştı. Millet, Bizim Ana­dolu, Hergün, Tercüman, Son Havadis, Tür­kiye, Ortadoğu, Milliyetçi Çizgi, Türkeli, Bü­yük Kurultay gazetelerinde Türk milliyetçiliği ve Türkiye'nin meseleleri ile ilgili günlük ve seri yazılar yazdı. Makaleleri ayrıca Ötüken, Adsız, Son Kale, Türk'e Çağrı, Çığ, Yeni Çığ, Türk Kültürü, Türk Dünyası, Azerbaycan, Fuzûlî gibi dergi­lerde makaleleri yayımlandı.

ESERLERİ:  

II. Kılıçarslan (1987), Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da Kuvay-ı Milliye Hareketleri (Yaşar Kalafat ile, 1990), Doğu ve Güneydoğu Anadolu Üzerine Araştırmalar (3 C., 1992).  

KAYNAKÇA: Zekai Özçınar - Edip Ali Yavuz / Devlet Bakanı Abdulhaluk Çay Görevden Alındı (Zaman, 25.12.2001), TDOE-TDE Ansiklopedisi 3 (2003), İhsan Işık / Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2006, 2007) , TBMM Albümü 3. Cilt 1983-2010 (2010).