Nihad Mazlum Çetin
Edebiyat araştırmacısı, din bilgini, hattat (D. 1924, Gümüşhacıköy / Amasya – Ö. 25 Haziran 1991, İstanbul). İlkokulu Gümüşhacıköy’de, ortaokulu Niğde’de, liseyi Yozgat Lisesinde tamamladı. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesinde bir yıl okuduktan sonra İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümüne girdi ve buradan 1948’de mezun oldu. Adana Düziçi Köy Enstitüsünde Türkçe, Kayseri Lisesinde edebiyat öğretmeni olarak çalıştı. İÜ Arap-Fars Filolojisi Bölümünde asistan oldu (1953). Doktorasını tamamladı (1958). 1964’te doçent, 1971’de profesör unvanı aldı. Fakültedeki öğretim üyeliğinin yanı sıra İstanbul Yüksek İslâm Enstitüsü müdürlüğünü (1965-67) yürüttü.
İslâm Ansiklopedisi’ nde yazı heyeti üyeliği ve madde yazarlığı (1953-86), TDV İslâm Ansiklopedisi’nin kuruluş hazırlığında danışmanlık, ilim heyeti üyeliği ve madde yazarlığı yaptı. İÜ senato üyesi (1982-87), Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü ve Atatürk Kültür Dil ve Tarih Yüksek Kurumu üyesi (1983) oldu. Arap Dili ve Edebiyatı bölüm başkanlığı ve İÜ Şarkiyat Enstitüsü müdürlüğü (1971-90) görevlerinde bulundu. Bu arada Şarkiyât Mecmuası’nı çıkardı. Öğrencilik yıllarında Yaratış (1944) dergisindeki yazıları ile tanındı. Arap, Fars ve Türk dilive edebiyatları üzerine çeşitli incelemeleri, yerli ve yabancı akademik dergilerde yayımlandı. Kabri Karacaahmet Mezarlığındadır.
ESERLERİ:
Tercümeleriyle Namaz Sûreleri ve Duaları (1954), Arapçada Kelimelerin Müzekkerlik Müenneslik Keyfiyetine Dair Müstakil Eserler (1956), Kemâleddin İbn al-Adim’in ‘Buğyat at-Talab’ Adlı Eserinin Giriş Kısmı Hakkında Bazı Müşahedeler (1958), Mesnevi’nin Konya Kütüphanelerindeki Eski Yazmaları (1961), Arapça Dilbilgisi (Ahmed Ateş ve Tahsin Yazıcı ile, 1964), Farsça Manzum Yazmalar Kataloğu (1968), Arapça’da Birkaç Darb-ı Meselin ve Şeyhî’nin Hârnâme’sinde İşlediği Hikâyenin Menşei Hakkında (1972), Ahmet Ateş Hayatı ve Eserleri (1972), Eski Arap Şiiri (1973), Arapça Metinler (c. 1, 1977), Fennü’l-hat (1990; 1992’de Türkçesi Hat Sanatı adıyla), İslâm Hat Sanatının Doğuşu ve Gelişmesi (1995).
HAKKINDA: TDE Ansiklopedisi (c. 2, 1976), Coşkun Yılmaz / İslâm (sayı: 96, 1991), İlim ve Sanat dergisi (sayı: 34), Tevfik Rüştü Topuzoğlu / TDV İslâm Ansiklopedisi (c. 8, 1993), Şükran Kurdakul / Şairler ve Yazarlar Sözlüğü (gen. 6. bas. 1999), Prof. Dr. Nihat Mazlum Çetin-Hallâlü’l-Müşkilât (Bedesten dergisi (Amasya), sayı: 6, Ocak 2000), TDOE – TDE Ansiklopedisi 3 (2003).
Edebiyat araştırmacısı, din bilgini, hattat (D. 1924, Gümüşhacıköy / Amasya – Ö. 25 Haziran 1991, İstanbul). İlkokulu Gümüşhacıköy’de, ortaokulu Niğde’de, liseyi Yozgat Lisesinde tamamladı. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesinde bir yıl okuduktan sonra İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümüne girdi ve buradan 1948’de mezun oldu. Adana Düziçi Köy Enstitüsünde Türkçe, Kayseri Lisesinde edebiyat öğretmeni olarak çalıştı. İÜ Arap-Fars Filolojisi Bölümünde asistan oldu (1953). Doktorasını tamamladı (1958). 1964’te doçent, 1971’de profesör unvanı aldı. Fakültedeki öğretim üyeliğinin yanı sıra İstanbul Yüksek İslâm Enstitüsü müdürlüğünü (1965-67) yürüttü.
İslâm Ansiklopedisi’ nde yazı heyeti üyeliği ve madde yazarlığı (1953-86), TDV İslâm Ansiklopedisi’nin kuruluş hazırlığında danışmanlık, ilim heyeti üyeliği ve madde yazarlığı yaptı. İÜ senato üyesi (1982-87), Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü ve Atatürk Kültür Dil ve Tarih Yüksek Kurumu üyesi (1983) oldu. Arap Dili ve Edebiyatı bölüm başkanlığı ve İÜ Şarkiyat Enstitüsü müdürlüğü (1971-90) görevlerinde bulundu. Bu arada Şarkiyât Mecmuası’nı çıkardı. Öğrencilik yıllarında Yaratış (1944) dergisindeki yazıları ile tanındı. Arap, Fars ve Türk dilive edebiyatları üzerine çeşitli incelemeleri, yerli ve yabancı akademik dergilerde yayımlandı. Kabri Karacaahmet Mezarlığındadır.
ESERLERİ:
Tercümeleriyle Namaz Sûreleri ve Duaları (1954), Arapçada Kelimelerin Müzekkerlik Müenneslik Keyfiyetine Dair Müstakil Eserler (1956), Kemâleddin İbn al-Adim’in ‘Buğyat at-Talab’ Adlı Eserinin Giriş Kısmı Hakkında Bazı Müşahedeler (1958), Mesnevi’nin Konya Kütüphanelerindeki Eski Yazmaları (1961), Arapça Dilbilgisi (Ahmed Ateş ve Tahsin Yazıcı ile, 1964), Farsça Manzum Yazmalar Kataloğu (1968), Arapça’da Birkaç Darb-ı Meselin ve Şeyhî’nin Hârnâme’sinde İşlediği Hikâyenin Menşei Hakkında (1972), Ahmet Ateş Hayatı ve Eserleri (1972), Eski Arap Şiiri (1973), Arapça Metinler (c. 1, 1977), Fennü’l-hat (1990; 1992’de Türkçesi Hat Sanatı adıyla), İslâm Hat Sanatının Doğuşu ve Gelişmesi (1995).
HAKKINDA: TDE Ansiklopedisi (c. 2, 1976), Coşkun Yılmaz / İslâm (sayı: 96, 1991), İlim ve Sanat dergisi (sayı: 34), Tevfik Rüştü Topuzoğlu / TDV İslâm Ansiklopedisi (c. 8, 1993), Şükran Kurdakul / Şairler ve Yazarlar Sözlüğü (gen. 6. bas. 1999), Prof. Dr. Nihat Mazlum Çetin-Hallâlü’l-Müşkilât (Bedesten dergisi (Amasya), sayı: 6, Ocak 2000), TDOE – TDE Ansiklopedisi 3 (2003).
