Ferit Alnar

Besteci, orkestra şefi (D. 1906, İstanbul – Ö. 1978, Ankara). Tam adı Hasan Ferit Alnar’dır. Ud ve kanun çalan annesinin etkisiyle küçük yaşlarında kanun çalarak müzik hayatına başladı. Hüseyin Sadeddin Arel'den ar­moni, daha Edgar Manas'tan kontrapunto ve füg dersleri aldı. Aynı zamanda Darüt Talimi Mu­siki Topluluğu'nda kanun çaldı. İstanbul Sultanisi’nde öğrenci olduğu dönemde ilk bestesini yaptı (1922).  Sonrasında başladığı mimarlık öğreni­mini yarıda bırakarak Viyana'ya gitti. Vi­yana Konservatuarı'nda Joseph Marx'tan besteleme, Devlet Müzik ve Görsel Sa­natlar Akademisi'nde Oswald Kabasta'dan orkestra yönetimi dersleri aldı (1927-1932). Döndüğünde İstanbul Be­lediye Konservatuarı'nda müzik tarihi öğ­retmenliği ve Şehir Tiyatroları’nda or­kestra yöneticiliği yaptı.

1936 yılında Cumhurbaşkanı Fi­larmoni Orkestrası'na şef yardımcısı ve Ankara Devlet Konservatuvan'na piyano eşlikçisi olarak atanıp, Ankara'ya yer­leşti. Bir yıl sonra (1937) Ankara Dev­let Konservatuvan'nda bestecilik dersleri vermeğe başladı. Praetorius ve Cari Ebert'le birlikte Ankara Devlet Konservatuvan Tatbikat Sahnesi'nde ilk ope­ra gösterilerini düzenledi. Prae­torius’un ölümü üzerine Cumhurbaşkanlığı Filarmoni Orkestrası'nın şefliğine getirildi (1946-52). Sağlığı el­vermediği için orkestra şefliğin­den ayrılan sanatçı, birkaç yıl Ankara Devlet Konservatuarı'nda armoni ve or­kestralama dersleri verdi. 1055-64 yılları arasında yaşadığı Viyana'da konuk şef olarak Viyana Senfoni, Münih Filarmoni ve Stuttgart Radyo orkestralarım yönetti. Döndüğünde Ankara’ya yerleşti ve zaman zaman Devlet Opera’sı ile Cumhurbaşkanlığı Senfo­ni orkestralarını yönetti.

Cemal Reşit Rey, Ulvi Cemal Er­kin, Ahmet Adnan Saygun ve Necil Kâ­zım Akses ile “Türk Beşleri” olarak anılan ilk kuşak bestecileri arasında yer alan Alnar, grup içinde müzik öğreniminin ilk dönemi Klasik Türk Müziği çevrelerinde geçen tek bes­tecidir. Eserlerinin ezgi kuruluşların­da ve ritim yapılarında Türk müziğinden geniş ölçüde esinlenmesine karşın armonize ettiği türküler dışında Batı'nın geleneksel müzik biçimle­rinden ayrılmadı. Kanun konçerto­sundan başka hiçbir eserinde yerel çal­gı kullanmadı. İlk kuşak Türk bestecileri içinde, eski ve yeni eserleri arasında gerek bes­teleme tekniği, gerek müzik anlayışı yö­nünden en az fark olan, zamanla en az değişip hamle yapan sanatçıdır.

BAŞLICA ESERLERİ:

Teksesli bir operet (1922), On saz semaisi (1926), Türk Süiti (1930), Ro­mantik Uvertür (1932), Prelüd ve Dans (1935), İstanbul Süiti (1937- 1938), Trio Fantazi (1929), Süit (1930), Yaylı Dörtlü (1933), Viyolons Konçertosu (1943), Üç Türkü (soprano ve orkestra için, 1948), Kanı Konçertosu (1944-1951), Yalova Türküsü (1932), Sarı Zeybek (1932), Goethe’nin Faust'u İçin Müzik (1944), İstanbul Sokakları (1931), Namık Kemal (1949).

HAKKINDA: Türkiye Ansiklopedisi (c. 1, s.108-109, 1974), Rahmi Kalaycıoğlu / Türk Musikisi Bestekârlar Külliyatı (4 cilt, 1979), Büyük Larousse (c. 1, s. 444, 1986), Cemil Yener / Müzikte Kim Kimdir? (1987), Ana Britannica (c. 1, s. 470, 1987), Yılmaz Öztuna / Büyük Türk Musikisi Ansiklopedisi (1990), GH Alfabetik Genel Kültür Ansiklopedisi (c. 1, s. 123, 1993), Vural Sözer / Müzik Ansiklopedik Sözlük (2005), İlke Boran - Kıvılcım Yıldız Şenürkmez, / Kültürel Tarih Işığında Çok Sesli Batı Müziği (2010).