Dede Efendi (Yazar)

     Biyografi yazarı. (D. ?, Erzurum - Ö. 1735, Bursa) Asıl adı Seyyid Mehmed Ebu'l-Mekârim’dir. Babası Şeyh Mustafa, dedesi Habîb el-Erzurumî'dir. Çeşitli görevlerde bu­lunduktan sonra Reisü'l-Müderrisîn, Darü'l-Hadîs Müderrisi ve İstanbul Kadısı oldu. Bir süre Bursa'da yaşayıp orada öldüğü için Bursavî diye ta­nındı. Arapça, Farsça ve Türkçe şiirler yazdı. Kur'an'dan çıkarılmış Hz. Muhammed hak­kındaki âyetlere dayanarak 1685'te yazdığı övgü eseri ünlüdür. Bursa Hisar'daki Sad Fakih mahallesinde yap­tırdığı Dârü'l-Kurrâ bahçesine gömüldü. Bu hayır eseri 1853'teki depremde yıkıldı.

ESERLERİ:

El-Midhatü'1-Kübrâ mine'l-Kadîm fi Hakkı Seyyidinâ Muhammedini'l-Mustafâ (Hz. Muhammed hak­kındaki âyetlere dayanarak yazıldı, 1685), El-Vestletü'l Uzmâ fi Şemâili'l-Mustafâ Hayri'1-Verâ (Bulak, 1884), An-Nüshatü'1-Kübrâ fi Velâdeti Hayri'1-Verâ (Hz. Muhammed'in do­ğumu hakkındaki eser sonradan, Kitabü'ş-Şemâil fi Hakkı Hayri'l-Evâhiri ve'l-Evâil adıyla Arapçaya çevrildi) Ah-kâm-ı Müfide.

HAKKINDA: Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi 2 (1977), Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi 3 (2003).