Turgut Acar (Öykücü)
Öykü yazarı (D. 2 Mart 1927, Erzurum – Ö. 30 Kasım 2019, İstanbul). Erzurum Palandöken İlkokulu (1941), İzmir İnönü Lisesi (1948) mezunu. Bayındır Sarıyurt Köyü İlkokulunda öğretmenlik (1948-49), İzmir Karayolları 2. Bölge Müdürlüğünde memurluk (1950-59), İzmir‘de bir yabancı şirkette yöneticilik (1958-76) yaptı.
Turgut Acar, 1976‘dan bu yana kendi kurduğu işinde çalışıyordu. Türkiye Yazarlar Sendikası, Sanatçılar ve Sanatseverler Vakfı (kurucu) üyesiydi.
Vefatı:
Turgut Acar, 28 Kasım 2019 günü İstanbul’da vefat etti. Cenazesi 1 Aralık 2019 Pazar günü, Üsküdar Şakirin Camii'nde kılınan ikindi namazından sonra Karacahmet Mezarlığında toprağa verildi.
Edebiyat Çalışmaları:
Odacılar adlı ilk öyküsü 1954 yılında Varlık dergisinde (400. sayı) çıkmıştı. Diğer öykülerini Varlık (1954), Varlık Yıllığı (1954-1955, 1961), Yeni Konya (1970-72), Türk Dili (1992), Evrensel Kültür (1993), Sanat Çevresi (1993-95), Adam Öykü (1996), Cumhuriyet Dergi (1995-96), Milliyet Sanat dergi ve gazetelerinde yayımladı.
ESERLERİ:
Kar Üstünde Kızıl Laleler (1992), Kimse Bilmez Bu Anıyı (1992), Yalnızlığın Çan Sesleri (1993), Gül Beyaz (1995), Zaman Sızıyor Aynaya (1996), Şaz (2002), Bir Yaz Günü Deliliği (2005), Mor Kapı (2008), Eylül Bulutları (2011), Günaydın Mutluluk (2014), Penguen Oteli (2015), 55 Soruda Turgut Acar Öykücülüğü (2016).
Turgut Acar İçin Ne Dediler?
“Yaklaşık otuz yıldır benimde içinde olduğum; Fazıl Hüsnü Dağlarca, Salah Birsel, Ahmet Miskioğlu, Mustafa Öneş, Mehmet Başaran, Muzaffer Uyguner, Yılmaz Çongar, Anıl Merişenli, Sencer Karacalıoğlu, Necati Tosuner, Hürriyet Yaşar, Mehrizat Poyraz, Türkay Korkmaz, Nevra Bucak, M. Günay Demiray, Nevzad Odyakmaz, Lütfi Kaleli, Gülseren Engin, Mustafa Yılmaz, Tanju Akerman, Eray Canberk, Hasan Taşçı, Zeynep Aliye, Tansu Bele, Elif Sorgun gibi pek çok edebiyatçının katıldığı Kadıköy ve Bostancı Edebiyat Sohbetleri etkinliklerinde; diğer dost ve abilerin yanı sıra, Turgut abinin yeri farklıdır. Dinlemesini ve yerinde konuşmasını bilen, zamanını ayarlayan, gereksiz lakırtılardan ve dedikodulardan hoşlanmayan, ağız dolusu gülmeyi ve rakı sofrasının kurallarına uymayı, seven-bilen, aksakal-bir yeni zamanlar dervişidir Turgut Acar. Dadaş onuru, vakur duruşu, aydın belgeliği ve dost Anadolu insanı yardım severliği ile göze batan Turgut Acar, yüzünü dolduran ve ağzını kapatan gür bıyıkları ve şavkıyan sevecen gözleri ile güven vermektedir çevresine…
Tüm dünyadaki savaşlar, açlar, yolsuzluk ve yoksulluklar yanı sıra; sevgide odaklanma, sevgiyi sebil eyleme, mutluluk ve güzellikler ilgilendirir Turgut Acar’ı… Ülkemizin her köşesinde ve yanımızdaki her şey Acar’ı, odak noktasından avlar ve içine çeker… Yazar anılarda yaşar ya da anıları yaşatır; yalın, süzsüz, abartısız ve imge yüklü şiir tadındaki candan öykülerinde…
Asırlık öykü çınarı Turgut Acar abi ile Ekim 2019’da yaptığım dost sohbetinde, yazı ve öykü serüvenini şöyle özetledi: “Dursuncuğum, yazarken asla konu bulmakta zorluk çekmem. İçinde insan olan, insan ve doğa sevgisine dayalı, daha doğrusu sevgiye dokunan her konuyu öykülendiririm. Yazarken kimseye öykünmem. Kendi bildiklerimi, görüp yaşadıklarımı, say ve yalın bir Türkçe ile büyük önem gösteririm. Bu büyük dilin tadını kağıda dökmek için kılı kırk yararım. Öykülerimde halk dilini yeğlerim. Bunu yaparken sözcüklerin en sevimli olanlarını seçerim. Birbiriyle sevişen sözcüklerin yan yana gelmesini sağlarım. Öykü üzerine söylenecek çok şey vardır. Son söz olarak şunu derim: Öyküde söz cambazlığı, artı süsleme; özün anlaşılmasına ket vuracağı gibi akıcı olmaktan da uzaklaşır. İyi öykü sözün hasıyla yazılır…” (Dursun Özden)
***
“Acar yalın bir Türkçe ile yazıyor. Halkın kullandığı bazı özel sözcükleri de kullanıyor. Onları bir bir anmamıza gerek yok. Bu sözcükler yadırganmıyor. Yerli yerinde kullanıldıkları için de güzel duruyorlar kullanıldıkları yerde. Kendisi de, ‘öykülerimde halk dilini yeğlerim. Bunu yaparken sözcüklerin en sevimli olanlarını seçer, birbiriyle sevişen sözcüklerin yan yana gelmesini sağlarım.’ diyor.” (Muzaffer Uyguner)
***
“Turgut Acar öykülerini kısa kısa tümcelerle yazıyor, ki zaman bir, iki, üç sözcüklük tümceler kuruyor. Çok rahat okunuyor öyküleri. Okuyanı yormuyor, içerik açısından çok değişik, çok varsıl.” (Anıl Meriçelli)
KAYNAKÇA: İ. Güven Kaya / Kar Üstüne Kızıl Laleler (Cumhuriyet Kitap, 29.10.1992), Necati Tosuner / Turgut Acar ile Söyleşi (Cumhuriyet Kitap, 21.9.1995), Muzaffer Uyguner / Turgut Acar‘ın Öyküleri Üzerine (Türk Dili Dergisi, Mayıs-Haziran 1993), Hürriyet Yaşar / Kar Üstünde Kızıl Laleler (Evrensel Kültür, Temmuz 1993), Cemalettin Aykın / Öyküleri Üzerine Turgut Acar‘la (Türk Dili Dergisi, Kasım-Aralık 1998), Şükran Kurdakul / Şairler ve Yazarlar Sözlüğü (gen. 6. bas. 1999), TBE Ansiklopedisi (2001), İhsan Işık / Türkiye Yazarlar Ansiklopedisi (2001, 2004) - Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2006, gen. 2. bas. 2007), Dursun Özden, Usta Öykücü Turgut Acar abiyi kaybettik (dursunozden.com.tr, 30.11.2019), Turgut Acar kitapları (pegem.net, kabalci.com.tr, kidega.com, dr.com.tr, sozcukitabevi.com, 30.11.2019), Turgut Acar'a veda (TYS Basın duyurusu, 30.11.2019).
Fotoğraflar
Haberler/Yorumlar
Öykü yazarı (D. 2 Mart 1927, Erzurum – Ö. 30 Kasım 2019, İstanbul). Erzurum Palandöken İlkokulu (1941), İzmir İnönü Lisesi (1948) mezunu. Bayındır Sarıyurt Köyü İlkokulunda öğretmenlik (1948-49), İzmir Karayolları 2. Bölge Müdürlüğünde memurluk (1950-59), İzmir‘de bir yabancı şirkette yöneticilik (1958-76) yaptı.
Turgut Acar, 1976‘dan bu yana kendi kurduğu işinde çalışıyordu. Türkiye Yazarlar Sendikası, Sanatçılar ve Sanatseverler Vakfı (kurucu) üyesiydi.
Vefatı:
Turgut Acar, 28 Kasım 2019 günü İstanbul’da vefat etti. Cenazesi 1 Aralık 2019 Pazar günü, Üsküdar Şakirin Camii'nde kılınan ikindi namazından sonra Karacahmet Mezarlığında toprağa verildi.
Edebiyat Çalışmaları:
Odacılar adlı ilk öyküsü 1954 yılında Varlık dergisinde (400. sayı) çıkmıştı. Diğer öykülerini Varlık (1954), Varlık Yıllığı (1954-1955, 1961), Yeni Konya (1970-72), Türk Dili (1992), Evrensel Kültür (1993), Sanat Çevresi (1993-95), Adam Öykü (1996), Cumhuriyet Dergi (1995-96), Milliyet Sanat dergi ve gazetelerinde yayımladı.
ESERLERİ:
Kar Üstünde Kızıl Laleler (1992), Kimse Bilmez Bu Anıyı (1992), Yalnızlığın Çan Sesleri (1993), Gül Beyaz (1995), Zaman Sızıyor Aynaya (1996), Şaz (2002), Bir Yaz Günü Deliliği (2005), Mor Kapı (2008), Eylül Bulutları (2011), Günaydın Mutluluk (2014), Penguen Oteli (2015), 55 Soruda Turgut Acar Öykücülüğü (2016).
Turgut Acar İçin Ne Dediler?
“Yaklaşık otuz yıldır benimde içinde olduğum; Fazıl Hüsnü Dağlarca, Salah Birsel, Ahmet Miskioğlu, Mustafa Öneş, Mehmet Başaran, Muzaffer Uyguner, Yılmaz Çongar, Anıl Merişenli, Sencer Karacalıoğlu, Necati Tosuner, Hürriyet Yaşar, Mehrizat Poyraz, Türkay Korkmaz, Nevra Bucak, M. Günay Demiray, Nevzad Odyakmaz, Lütfi Kaleli, Gülseren Engin, Mustafa Yılmaz, Tanju Akerman, Eray Canberk, Hasan Taşçı, Zeynep Aliye, Tansu Bele, Elif Sorgun gibi pek çok edebiyatçının katıldığı Kadıköy ve Bostancı Edebiyat Sohbetleri etkinliklerinde; diğer dost ve abilerin yanı sıra, Turgut abinin yeri farklıdır. Dinlemesini ve yerinde konuşmasını bilen, zamanını ayarlayan, gereksiz lakırtılardan ve dedikodulardan hoşlanmayan, ağız dolusu gülmeyi ve rakı sofrasının kurallarına uymayı, seven-bilen, aksakal-bir yeni zamanlar dervişidir Turgut Acar. Dadaş onuru, vakur duruşu, aydın belgeliği ve dost Anadolu insanı yardım severliği ile göze batan Turgut Acar, yüzünü dolduran ve ağzını kapatan gür bıyıkları ve şavkıyan sevecen gözleri ile güven vermektedir çevresine…
Tüm dünyadaki savaşlar, açlar, yolsuzluk ve yoksulluklar yanı sıra; sevgide odaklanma, sevgiyi sebil eyleme, mutluluk ve güzellikler ilgilendirir Turgut Acar’ı… Ülkemizin her köşesinde ve yanımızdaki her şey Acar’ı, odak noktasından avlar ve içine çeker… Yazar anılarda yaşar ya da anıları yaşatır; yalın, süzsüz, abartısız ve imge yüklü şiir tadındaki candan öykülerinde…
Asırlık öykü çınarı Turgut Acar abi ile Ekim 2019’da yaptığım dost sohbetinde, yazı ve öykü serüvenini şöyle özetledi: “Dursuncuğum, yazarken asla konu bulmakta zorluk çekmem. İçinde insan olan, insan ve doğa sevgisine dayalı, daha doğrusu sevgiye dokunan her konuyu öykülendiririm. Yazarken kimseye öykünmem. Kendi bildiklerimi, görüp yaşadıklarımı, say ve yalın bir Türkçe ile büyük önem gösteririm. Bu büyük dilin tadını kağıda dökmek için kılı kırk yararım. Öykülerimde halk dilini yeğlerim. Bunu yaparken sözcüklerin en sevimli olanlarını seçerim. Birbiriyle sevişen sözcüklerin yan yana gelmesini sağlarım. Öykü üzerine söylenecek çok şey vardır. Son söz olarak şunu derim: Öyküde söz cambazlığı, artı süsleme; özün anlaşılmasına ket vuracağı gibi akıcı olmaktan da uzaklaşır. İyi öykü sözün hasıyla yazılır…” (Dursun Özden)
***
“Acar yalın bir Türkçe ile yazıyor. Halkın kullandığı bazı özel sözcükleri de kullanıyor. Onları bir bir anmamıza gerek yok. Bu sözcükler yadırganmıyor. Yerli yerinde kullanıldıkları için de güzel duruyorlar kullanıldıkları yerde. Kendisi de, ‘öykülerimde halk dilini yeğlerim. Bunu yaparken sözcüklerin en sevimli olanlarını seçer, birbiriyle sevişen sözcüklerin yan yana gelmesini sağlarım.’ diyor.” (Muzaffer Uyguner)
***
“Turgut Acar öykülerini kısa kısa tümcelerle yazıyor, ki zaman bir, iki, üç sözcüklük tümceler kuruyor. Çok rahat okunuyor öyküleri. Okuyanı yormuyor, içerik açısından çok değişik, çok varsıl.” (Anıl Meriçelli)
KAYNAKÇA: İ. Güven Kaya / Kar Üstüne Kızıl Laleler (Cumhuriyet Kitap, 29.10.1992), Necati Tosuner / Turgut Acar ile Söyleşi (Cumhuriyet Kitap, 21.9.1995), Muzaffer Uyguner / Turgut Acar‘ın Öyküleri Üzerine (Türk Dili Dergisi, Mayıs-Haziran 1993), Hürriyet Yaşar / Kar Üstünde Kızıl Laleler (Evrensel Kültür, Temmuz 1993), Cemalettin Aykın / Öyküleri Üzerine Turgut Acar‘la (Türk Dili Dergisi, Kasım-Aralık 1998), Şükran Kurdakul / Şairler ve Yazarlar Sözlüğü (gen. 6. bas. 1999), TBE Ansiklopedisi (2001), İhsan Işık / Türkiye Yazarlar Ansiklopedisi (2001, 2004) - Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2006, gen. 2. bas. 2007), Dursun Özden, Usta Öykücü Turgut Acar abiyi kaybettik (dursunozden.com.tr, 30.11.2019), Turgut Acar kitapları (pegem.net, kabalci.com.tr, kidega.com, dr.com.tr, sozcukitabevi.com, 30.11.2019), Turgut Acar'a veda (TYS Basın duyurusu, 30.11.2019).
