Yazar. 20 Eylül 1962, Diyarbakır doğumlu. Diyarbakır Lisesi (1979) mezunu. Yazarlığı profesyonel meslek olarak seçti. Edebiyata şiirle başladı. İlk şiirleri 1985-87 yılları arasında Sanat Olayı dergisinde yayımlandı. Daha sonra öykü ve romana yöneldi. Öyküleri ağırlıklı olarak Adam Öykü ve Defter dergilerinde yer aldı. Gündem gazetesine haftalık köşe yazıları yazdı. Sonraki yıllarda gazete yazılarını Demokrasi, Özgür Politika ve Taraf gazetelerinde sürdürdü. Kıraç Dağlar Kar Tuttu adlı eseriyle 1997 yılı Orhan Kemal Öykü Ödülünde ikinci oldu. “Perili Kent” adlı öyküsü, Almanya’nın Sesi Radyosunun açtığı yarışmada ilk yirmi beşe girerek Almanca ve Türkçe olarak yayımlandı.
Reçine Kokuyordu Hêlin adlı kitabı Almanca, Flamanca, İspanyolca ve İtalyancaya ve İsveççe’ye, "Reçine Kokuyordu Helin", "Bajarê Mirinê" adıyla Kürtçeye, "Suskunun Gölgesinde", "Siya Bê Dengiyê " adıyla Kürtçeye çevrildi. Kıraç Dağlar Kar Tuttu Almanca’ya, “İki Anne” adlı öyküsü İngilizceye çevrilerek uluslararası PEN dergisinde yayınlanırken, bir çok öyküsü de Avrupa’da bir çok antolojilerde yer aldı.
Suzan Samancı, çalışmalarını Diyarbakır’da sürdürürken, 2008 den bu yana daha çok Cenevre’de yaşıyor, Fransızca dil eğitimi alıyor, ilk kez anadili olan Kürtçe öyküler yazıyor ve dosyası yayıma hazırlanıyor. Türk ve Kürt PEN Derneği ve Türkiye Yazarlar Sendikası üyesidir.
"Suzan Samancı'nın romanı, "Korkunun Irmağında". Anadili Kürtçe olan Samancı'nın, yazı dili Türkçe. Samancı, yörede "uzayıp giden"lerin titreşimlerini kaydediyor; yazısı bir tür deprem kayıt aygıtı gibi. "Korkunun Irmağında"yı bugünlerde okumanın verimi herkes açısından çok yüksek olabilir. Öbür taraftan bakabilmek için. Yazarın bize duyarlığını ve hakikiliğini derinlemesine duyumsatmayı başardığı roman kişisi, yabancılığımızı azaltabilir. Elbette, her esaslı sanat yapıtı gibi, ilk eldeki yer ve zaman bilgilerinden bağımsız olarak da (örneğin, kuşaktaşlık ya da kadınlık konusunda) pek çok şey söyleyen bir romandan söz ediyoruz. Samancı, romanına "yöre"de doğup büyümüş, bu son yıllarda da orada yaşamış bir genç kadını merkez kılıyor. Romana verdiği adın özel olarak ağırlıklı bir anlamı var. Korku ve ırmak. Korku, bizim toplumumuzun egemen duygusu. Ama özellikle "bölge"nin egemeni. (Aslına bakılırsa, Dieter Duhm'un o yaşamsal önemdeki "Kapitalizm ve Korku" kitabını düşünerek, kapitalizmin egemen duygusu da diyebiliriz.) Ve ırmak, yani süreklilik. Irmağı sürekliliğin ve akışın anlatımı olarak koymuş bence başlığa yazar. İsabetle. Süreklilik, korkunun ve baskının kesintisizliği, bıçakla kesilebilecek yoğunlukta oluşu, romanın ortaya koyduğu atmosferin başat özellikleri." (Necmiye Alpay)
“Kürt realitesini edebiyata cesaretle yansıtma cesaretini gösterdi, üstelik edebi ve sanatsal kaygıyı unutmadan.” (Semih Gümüş)
“Sevginin, umudun peşinde koşturan sözcüklerde yazarın aradığı, aslında yok edilen toplumsal bir kişiliktir. Şiirsel dilden renge yansıyan öykülerde, yaşanan çevrede paranoya çemberinde çırpınan insanların dramı vardır. (...) İlk iki kitabındaki öykülerine baktığımızda, öykülerin daha ilk paragraflarında, modern öykücülüğün bir özelliği olan güzel betimlemeler deryasına daldırır insanı. Öylesine renkli çiziliyor ki desenler, uçsuz bucaksız bol çiçekli yeşil alanda uçuşan beyaz bir kelebek konar düşünüze. Siz kelebeğin renkli uçuşuna dalarken film kopar birden. Artık acımasız, kanlı, her yanı ölüm kokan, kurşun delikleriyle sarılı bir savaş alanındasınız; üstelik silahsız.” (Zekeriya Ekinci)
ESERLERİ:
ÖYKÜ: Eriyip Gidiyor Gece (1991), Reçine Kokuyordu Hêlin (1993), Kıraç Dağlar Kar Tuttu (1996), Suskunun Gölgesinde (2001), Fırat’a Karışan Öyküler (on beş öykücüden ortak kitap, Tan Oral’ın desenleriyle, 2001).
DENEME: Suskunun Gölgesinde (2001).
ROMAN: Korkunun Irmağında (2004), Halepçe'den Gelen Sevgili (2009).
HAKKINDA: Şevket Beysanoğlu / Diyarbakırlı Fikir ve Sanat Adamları (c. 3, 1997), Kaya Şahin / Acının Sözcükleri Var mı? (Virgül, sayı: 5, Şubat 1998), Semih Gümüş / Öykücünün Bahçesi (1999), Feridun Andaç / Edebiyatımızın Yol Haritası (2000), Suskunun Gölgesinde (Virgül, sayı: 40, Nisan 2001), Leyla Ruhan Okyay / On Beş Öykücü ve Bir Çizerden Zeugma’ya Ağıt - Fırat’a Karışan Öyküler (Cumhuriyet Kitap, 15.11.2001), Zekeriya Ekinci / Suzan Samancı’nın Öykülerinde Yapı (yenisayfa.com, 3.1.2002),
İhsan Işık / Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2. bas. 2009) - "Ünlü Kadınlar" (Türkiye Ünlüleri Ansiklopedisi, c.2, 2013) - İhsan Işık / Diyarbakır Ansiklopedisi (2013).
