İsmail ErünsalBu sayfa sizin mi?
Akademisyen, Türk Dili ve Edebiyatı Profesörü, araştırmacı-yazar. 1 Mart 1945’de Erzincan’ın Kemaliye ilçesinde doğdu. İstanbul Yüksek İslâm Enstitüsünü 1968’de, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünü 1969 yılında bitirdi.
İstanbul’da çeşitli kolej ve liselerde edebiyat öğretmenliği yaptı. Meydan Yayınevinin yayımladığı Meydan Larousse: Büyük Lugat ve Ansiklopedi ‘sinin Yayın Kurulunda çalıştı. 1974 yılında doktora eğitimi için İngiltere’ye gitti. Edinburgh Üniversitesi’nde J.R.Walsh’ın danışmanlığında Tâcî-zâde Cafer Çelebi Dîvânı 1 üzerine hazırladığı tezini 1977 yılında tamamladı.
İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Kütüphanecilik Bölümü’nde 1977’de Yrd. Doç. Dr. olarak başladığı öğretim üyeliğini 1990 yılına kadar sürdürdü. 1982 yılında Doçent, 1988’de Profesör oldu. 1990-2006 yılları arasında Marmara Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Arşivcilik Bölümü Başkanlığını yürüttü. 1992-2000 yılları arasında aynı Üniversitenin Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü’nde, 1997-2010 tarihleri arasında da Marmara Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi’nde yönetim kurulu üyeliği yaptı.
1995 yıllarında Türk Dil Kurumu Bilim Kurulu üyeliği, 1992-1994 yıllarında Başbakanlık Osmanlı Arşivleri Danışma Kurulu üyeliğinde bulunmuştur. 1988 yılından itibaren de Turkish Studies Association’ın üyesidir. 1995’de Türk Tarih Kurumu Bilim Kurulu üyesi olan İsmail E. Erünsal 1991 yılında Türk Tarih Kurumu ödülüne, 2011 yılında da Türk kültürü alanındaki araştırma ve yayınları nedeniyle Elginkan Vakfı Türk Kültürü Araştırma Ödülüne layık görülmüştür.
1983 yılında İstanbul’da kurulan TDV İslâm Ansiklopedisi Genel Müdürlüğü bünyesinde bugüne kadar 42 cildi yayımlanmış olan TDV İslâm Ansiklopedisi ‘nin te’lif ve redaksiyon çalışmalarına katkıda bulunmuştur. Halen ansiklopediyi yayımlayan TDV İslâm Araştırmaları Merkezi’nin yönetim kurulu üyesi olup İSAM Kütüphanesi’nin de ilmi danışmanlığını yapmaktadır. İSAM’da Sosyal Bilimler alanlarında çalışacak araştırmacıların yararlanabilecekleri 20.000 konu başlığına sahip bir Dokümantasyon Merkezi’nin kurulmasına öncülük etmiştir. Ayrıca Türkiye Üniversitelerinde İlâhiyat sahasında yapılan doktora ve yüksek lisans tezlerinin bibliyografik kontrolünü sağlamak amacıyla veritabanı oluşturulmasını ve 10.000 dolayında tezin bibliyografik künyeleri tespit edilerek kataloğunun hazırlanmasını sağlamıştır.
Osmanlı İmparatorluğunun çeşitli bölgelerinde tutulmuş kadı sicillerinin mikrofilm ve dijital kopyalarının İSAM Kütüphanesine kazandırılması için teşebbüste bulunmuş ve bu çalışmalar sonucunda yaklaşık 20.000 dolayında sicil İSAM arşivine intikal etmiştir.
TDV İslâm Araştırmaları Merkezi (İSAM) tarafından yayımlanan hakemli iki akademik dergi olan İslâm Araştırmaları Dergisi ve Osmanlı Araştırmaları Dergisinin Yayın Kurulu üyesidir. Ayrıca Türk Hukuk Tarihi Araştırmaları Dergisi ‘nin Yayın Kurulu üyesi olup makaleleri Osmanlı Araştırmaları, Libri, Wiener Zeitschrift für die Kunde des Morgenlandes, Türkiyat Mecmuası , İÜ Tarih Enstitüsü Dergisi, Journal of Turkish Studies, Erdem, İÜEF Kütüphanecilik Dergisi, Türklük Araştırmaları Dergisi, Güney-Doğu Avrupa Araştırmaları Dergisi, Arşiv Araştırmaları Dergisi gibi dergilerde yayımlanmıştır.
Halen İstanbul 29 Mayıs Üniversitesitesi ile İSAM’da görev yapan İ. E. Erünsal, Eski Türk Edebiyatı, Kültür Tarihi, Kütüphanecilik ve Arşivcilik sahalarında ilmi çalışmalarına devam etmektedir.
Prof. Dr. İsmail Erünsal’a “Necip Fazıl Ödülü” verildi
Star Gazetesi tarafından Necip Fazıl Kısakürek’in kültürel ve manevi mirasını yaşatmak amacıyla bu yıl ilki düzenlenen Necip Fazıl Ödülleri sahipleriyle buluştu. Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın teşrifleriyle, 2 Kasım’da İstanbul Haliç Kongre Merkezi Sadabad Salonunda düzenlenen görkemli bir törenle ödüller sahiplerine takdim edildi.
İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Öğretim Üyesi ve İSAM Yönetim Kurulu Üyesi Sayın Prof. Dr. İsmail Erünsal, “Osmanlılarda Sahaflık ve Sahaflar” eseriyle “Necip Fazıl 2014 Fikir Araştırma Ödülü”ne layık görüldü. Prof. Dr. İsmail Erünsal’a ödülünü Kültür ve Turizm Bakanı Ömer Çelik takdim etti.
Sayın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Haliç Kongre Merkezi’nde gerçekleştirilen “Star Gazetesi Necip Fazıl Ödülleri Takdim Töreni”nde yaptığı konuşmada, bir kitap aşığı olan, kültür ve medeniyet tarihine katkılar sunan, aynı zamanda sahip olduğu hazineyi öğrenci yetiştirmek suretiyle genç nesillere de aktaran İsmail Erünsal’ı tebrik etti.
Osmanlılarda Sahaflık ve Sahaflar
Osmanlılarda entelektüel hayat üzerine arşiv kaynaklarına dayalı son derece önemli çalışmalar yapan Prof. Dr. İsmail Erünsal, 2013 yılının sonlarında yayımlanan “Osmanlılarda Sahaflık ve Sahaflar” adlı son eserinde sahaflığın XVI. asırdan başlayarak yaklaşık dört asırlık tarihini ele aldı. İstanbul, Bursa ve Edirne’ye ait üç bin civarında mahkeme defteri taranarak elde edilen iki yüz civarında sahaf terekesi ve binlerce arşiv belgesinin kullanıldığı eser, Osmanlı kültüründe sahaflığın yeri, sahafların kitap temin etme süreçleri, ekonomik durumları, müşterileri, kitap fiyatları, kitap müzayedeleri, kitap kültürünün yaygınlaşmasında hattat, müstensih ve mücellitlerin rolleri, yabancılara yapılan kitap satışları gibi konularda benzersiz bir kaynaktır. İslâm Ansiklopedisi’nin hayata geçirilmesinde de önemli bir rol üstlenen Erünsal, hem bu eseri, hem de daha önce yayımlanmış eserleriyle Türk kültür tarihine ciddi katkılarda bulunmuştur.
BAŞLICA KİTAPLARI:
Müneccimbaşı Ahmed Dede, Müneccimbaşı Tarihi (Arapça aslından Türkçeleştiren.; İsmail Erünsal, Tercüman 1001 Temel Eser, İstanbul 1974),
Kütüphanecilikle ilgili Osmanlıca Metinler ve Belgeler I-II (Haz: İsmail E. Erünsal, 1982, 1990),
The Life and Works of Tâcî-zâde Ca’fer Çelebi, with a Critical Edition of his Dîvân (Doktora tezi, 1983),
Elvan Çelebi, Menâkıbu’l-Kudsiyye fî Menâsıbi’l-Ünsiyye: Baba İlyas-ı Horasânî ve Sülâlesinin Menkabevî Tarihi (Hazırlayanlar: İsmail E. Erünsal , A. Yaşar Ocak, 1984, 1995),
Türk Kütüphaneleri Tarihi II: Kuruluştan Tanzimat’a Kadar Osmanlı Vakıf Kütüphaneleri (1988, 1991),
XV. XVI. asır Bayrami Melamiliği’nin kaynaklarından Abdurrahman el-Askeri’nin Mir’atü’l-Işk’ı / Abdurrahman el-Askeri (azırlayan İsmail E. Erünsal. 2003),
Osmanlı Vakıf Kütüphaneleri: Tarihi Gelişimi ve Organizasyonu (2008),
İlâhiyat Fakülteleri Tezler Kataloğu I (1953-2000), (İsmail E. Erünsal-Fatih Çardaklı-Mustafa Birol Ülker, 2008),
İlâhiyat Fakülteleri Tezler Kataloğu II (2001-2007), (İsmail E. Erünsal-Fatih Çardaklı-Mustafa Birol Ülker, 2008),
Ottoman Libraries: A Survey of the History, Development and Organization of Ottoman Foundation Libraries, (edited by Cemal Kafadar – Gönül Alpay Tekin, 2008),
The Archivel Sources of Turkish Literary History, Turkish Sources LXXXV, Published Harvard University, 2008),
Yenice-i Vardar’lı Evrenos Hanedanı: Notlar ve Belgeler (2010),
Osmanlı Kültür Tarihinin Bilinmeyenleri (2014),
Elvan Çelebi, Menâkıbü’l-Kudsiyye fî Menâsıbi’l-Ünsiyye: Baba İlyas-ı Horasânî ve Sülâlesinin Menkabevî Tarihi (2014),
The Evrenos Dynasty of Yenice-i Vardar: Notes & Documents (2010),
Yenice-i Vardar’lı Evrenos Hanedanı: Notlar ve Belgeler (Heat W. Lowry ile birlikte, 2020).
KAYNAKÇA: İhsan Işık / Yazarlar Sözlüğü (1990, 1998) - Türkiye Yazarlar Ansiklopedisi (2001, 2004) - Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2006, gen. 2. bas. 2007), Prof. Dr. İsmail Erünsal Kimdir? (ismailerunsal.com, 20.04.2020), Prof. Dr. İsmail Erünsal kitapları (idefix.com, kitapyurdu.com, kidega.com, 20.04.2020).
Fotoğraflar
Hakkında Yazılanlar
Akademisyen, Türk Dili ve Edebiyatı Profesörü, araştırmacı-yazar. 1 Mart 1945’de Erzincan’ın Kemaliye ilçesinde doğdu. İstanbul Yüksek İslâm Enstitüsünü 1968’de, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünü 1969 yılında bitirdi.
İstanbul’da çeşitli kolej ve liselerde edebiyat öğretmenliği yaptı. Meydan Yayınevinin yayımladığı Meydan Larousse: Büyük Lugat ve Ansiklopedi ‘sinin Yayın Kurulunda çalıştı. 1974 yılında doktora eğitimi için İngiltere’ye gitti. Edinburgh Üniversitesi’nde J.R.Walsh’ın danışmanlığında Tâcî-zâde Cafer Çelebi Dîvânı 1 üzerine hazırladığı tezini 1977 yılında tamamladı.
İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Kütüphanecilik Bölümü’nde 1977’de Yrd. Doç. Dr. olarak başladığı öğretim üyeliğini 1990 yılına kadar sürdürdü. 1982 yılında Doçent, 1988’de Profesör oldu. 1990-2006 yılları arasında Marmara Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Arşivcilik Bölümü Başkanlığını yürüttü. 1992-2000 yılları arasında aynı Üniversitenin Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü’nde, 1997-2010 tarihleri arasında da Marmara Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi’nde yönetim kurulu üyeliği yaptı.
1995 yıllarında Türk Dil Kurumu Bilim Kurulu üyeliği, 1992-1994 yıllarında Başbakanlık Osmanlı Arşivleri Danışma Kurulu üyeliğinde bulunmuştur. 1988 yılından itibaren de Turkish Studies Association’ın üyesidir. 1995’de Türk Tarih Kurumu Bilim Kurulu üyesi olan İsmail E. Erünsal 1991 yılında Türk Tarih Kurumu ödülüne, 2011 yılında da Türk kültürü alanındaki araştırma ve yayınları nedeniyle Elginkan Vakfı Türk Kültürü Araştırma Ödülüne layık görülmüştür.
1983 yılında İstanbul’da kurulan TDV İslâm Ansiklopedisi Genel Müdürlüğü bünyesinde bugüne kadar 42 cildi yayımlanmış olan TDV İslâm Ansiklopedisi ‘nin te’lif ve redaksiyon çalışmalarına katkıda bulunmuştur. Halen ansiklopediyi yayımlayan TDV İslâm Araştırmaları Merkezi’nin yönetim kurulu üyesi olup İSAM Kütüphanesi’nin de ilmi danışmanlığını yapmaktadır. İSAM’da Sosyal Bilimler alanlarında çalışacak araştırmacıların yararlanabilecekleri 20.000 konu başlığına sahip bir Dokümantasyon Merkezi’nin kurulmasına öncülük etmiştir. Ayrıca Türkiye Üniversitelerinde İlâhiyat sahasında yapılan doktora ve yüksek lisans tezlerinin bibliyografik kontrolünü sağlamak amacıyla veritabanı oluşturulmasını ve 10.000 dolayında tezin bibliyografik künyeleri tespit edilerek kataloğunun hazırlanmasını sağlamıştır.
Osmanlı İmparatorluğunun çeşitli bölgelerinde tutulmuş kadı sicillerinin mikrofilm ve dijital kopyalarının İSAM Kütüphanesine kazandırılması için teşebbüste bulunmuş ve bu çalışmalar sonucunda yaklaşık 20.000 dolayında sicil İSAM arşivine intikal etmiştir.
TDV İslâm Araştırmaları Merkezi (İSAM) tarafından yayımlanan hakemli iki akademik dergi olan İslâm Araştırmaları Dergisi ve Osmanlı Araştırmaları Dergisinin Yayın Kurulu üyesidir. Ayrıca Türk Hukuk Tarihi Araştırmaları Dergisi ‘nin Yayın Kurulu üyesi olup makaleleri Osmanlı Araştırmaları, Libri, Wiener Zeitschrift für die Kunde des Morgenlandes, Türkiyat Mecmuası , İÜ Tarih Enstitüsü Dergisi, Journal of Turkish Studies, Erdem, İÜEF Kütüphanecilik Dergisi, Türklük Araştırmaları Dergisi, Güney-Doğu Avrupa Araştırmaları Dergisi, Arşiv Araştırmaları Dergisi gibi dergilerde yayımlanmıştır.
Halen İstanbul 29 Mayıs Üniversitesitesi ile İSAM’da görev yapan İ. E. Erünsal, Eski Türk Edebiyatı, Kültür Tarihi, Kütüphanecilik ve Arşivcilik sahalarında ilmi çalışmalarına devam etmektedir.
Prof. Dr. İsmail Erünsal’a “Necip Fazıl Ödülü” verildi
Star Gazetesi tarafından Necip Fazıl Kısakürek’in kültürel ve manevi mirasını yaşatmak amacıyla bu yıl ilki düzenlenen Necip Fazıl Ödülleri sahipleriyle buluştu. Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın teşrifleriyle, 2 Kasım’da İstanbul Haliç Kongre Merkezi Sadabad Salonunda düzenlenen görkemli bir törenle ödüller sahiplerine takdim edildi.
İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Öğretim Üyesi ve İSAM Yönetim Kurulu Üyesi Sayın Prof. Dr. İsmail Erünsal, “Osmanlılarda Sahaflık ve Sahaflar” eseriyle “Necip Fazıl 2014 Fikir Araştırma Ödülü”ne layık görüldü. Prof. Dr. İsmail Erünsal’a ödülünü Kültür ve Turizm Bakanı Ömer Çelik takdim etti.
Sayın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Haliç Kongre Merkezi’nde gerçekleştirilen “Star Gazetesi Necip Fazıl Ödülleri Takdim Töreni”nde yaptığı konuşmada, bir kitap aşığı olan, kültür ve medeniyet tarihine katkılar sunan, aynı zamanda sahip olduğu hazineyi öğrenci yetiştirmek suretiyle genç nesillere de aktaran İsmail Erünsal’ı tebrik etti.
Osmanlılarda Sahaflık ve Sahaflar
Osmanlılarda entelektüel hayat üzerine arşiv kaynaklarına dayalı son derece önemli çalışmalar yapan Prof. Dr. İsmail Erünsal, 2013 yılının sonlarında yayımlanan “Osmanlılarda Sahaflık ve Sahaflar” adlı son eserinde sahaflığın XVI. asırdan başlayarak yaklaşık dört asırlık tarihini ele aldı. İstanbul, Bursa ve Edirne’ye ait üç bin civarında mahkeme defteri taranarak elde edilen iki yüz civarında sahaf terekesi ve binlerce arşiv belgesinin kullanıldığı eser, Osmanlı kültüründe sahaflığın yeri, sahafların kitap temin etme süreçleri, ekonomik durumları, müşterileri, kitap fiyatları, kitap müzayedeleri, kitap kültürünün yaygınlaşmasında hattat, müstensih ve mücellitlerin rolleri, yabancılara yapılan kitap satışları gibi konularda benzersiz bir kaynaktır. İslâm Ansiklopedisi’nin hayata geçirilmesinde de önemli bir rol üstlenen Erünsal, hem bu eseri, hem de daha önce yayımlanmış eserleriyle Türk kültür tarihine ciddi katkılarda bulunmuştur.
BAŞLICA KİTAPLARI:
Müneccimbaşı Ahmed Dede, Müneccimbaşı Tarihi (Arapça aslından Türkçeleştiren.; İsmail Erünsal, Tercüman 1001 Temel Eser, İstanbul 1974),
Kütüphanecilikle ilgili Osmanlıca Metinler ve Belgeler I-II (Haz: İsmail E. Erünsal, 1982, 1990),
The Life and Works of Tâcî-zâde Ca’fer Çelebi, with a Critical Edition of his Dîvân (Doktora tezi, 1983),
Elvan Çelebi, Menâkıbu’l-Kudsiyye fî Menâsıbi’l-Ünsiyye: Baba İlyas-ı Horasânî ve Sülâlesinin Menkabevî Tarihi (Hazırlayanlar: İsmail E. Erünsal , A. Yaşar Ocak, 1984, 1995),
Türk Kütüphaneleri Tarihi II: Kuruluştan Tanzimat’a Kadar Osmanlı Vakıf Kütüphaneleri (1988, 1991),
XV. XVI. asır Bayrami Melamiliği’nin kaynaklarından Abdurrahman el-Askeri’nin Mir’atü’l-Işk’ı / Abdurrahman el-Askeri (azırlayan İsmail E. Erünsal. 2003),
Osmanlı Vakıf Kütüphaneleri: Tarihi Gelişimi ve Organizasyonu (2008),
İlâhiyat Fakülteleri Tezler Kataloğu I (1953-2000), (İsmail E. Erünsal-Fatih Çardaklı-Mustafa Birol Ülker, 2008),
İlâhiyat Fakülteleri Tezler Kataloğu II (2001-2007), (İsmail E. Erünsal-Fatih Çardaklı-Mustafa Birol Ülker, 2008),
Ottoman Libraries: A Survey of the History, Development and Organization of Ottoman Foundation Libraries, (edited by Cemal Kafadar – Gönül Alpay Tekin, 2008),
The Archivel Sources of Turkish Literary History, Turkish Sources LXXXV, Published Harvard University, 2008),
Yenice-i Vardar’lı Evrenos Hanedanı: Notlar ve Belgeler (2010),
Osmanlı Kültür Tarihinin Bilinmeyenleri (2014),
Elvan Çelebi, Menâkıbü’l-Kudsiyye fî Menâsıbi’l-Ünsiyye: Baba İlyas-ı Horasânî ve Sülâlesinin Menkabevî Tarihi (2014),
The Evrenos Dynasty of Yenice-i Vardar: Notes & Documents (2010),
Yenice-i Vardar’lı Evrenos Hanedanı: Notlar ve Belgeler (Heat W. Lowry ile birlikte, 2020).
KAYNAKÇA: İhsan Işık / Yazarlar Sözlüğü (1990, 1998) - Türkiye Yazarlar Ansiklopedisi (2001, 2004) - Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2006, gen. 2. bas. 2007), Prof. Dr. İsmail Erünsal Kimdir? (ismailerunsal.com, 20.04.2020), Prof. Dr. İsmail Erünsal kitapları (idefix.com, kitapyurdu.com, kidega.com, 20.04.2020).
