Erendiz AtasüBu sayfa sizin mi?
Öykü yazarı. 1947, Ankara doğumlu. Ankara Koleji (1964) ve Ankara Üniversitesi Eczacılık Fakültesi (1968) mezunu. Bitirdiği fakültede asistan, doçent (1980) ve profesör (1988) oldu. Emekli olduğu Mart 1997’ye dek, Farmakognozi dalında öğretim üyesi olarak çalıştı.
İlk öyküsü “Balkon Saati” 1981 yılında Sanat Edebiyat 81’de yayımlandı. Diğer öyküleri Varlık, Düşün, Saçak, Çağdaş Türk Dili, Papirüs gibi çeşitli dergilerde yayımlandı. İlk kitabı Kadınlar da Vardır yayımlanmamış dosya iken Akademi Kitabevi yarışmasında birinci olarak 1983’te kitaplaştı. Yaşlı Bir Genç Kız adlı tek hikâyesiyle Benazus Yarışmasında jüri özel ödülünü, Taş Üstüne Gül Oyması ile 1997 Yunus Nadi ve 1998 Haldun Taner öykü ödüllerini, Dağın Öteki Yüzü ile 1996 Orhan Kemal Roman Ödülünü kazandı. Dağın Öteki Yüzü İngilizceye çevrildi ve 2000’de İngiltere’de yayımlandı. Lanetliler, Das Lied des Meeres adıyla Almancaya çevrilerek 2004’te Almanya’da yayımlandı. Ayrıca kimi öyküleri İngilizce, Fransızca, Almanca ve Flemenkçeye çevrilerek, çeşitli antolojilerde yer aldı.
Kadın sorunları ve kadın özgürlüğü, toplumsal ve yazınsal sorunlar üzerine makaleleri ve denemelerini çeşitli yazın dergilerinde yayımladı. Bunları da deneme kitaplarında topladı.
“Erendiz Atasü’nün son romanı Bir Yaşdönümü Rüyası, en az Dağın Öteki Yüzü kadar başarılı, kurgu açısından ise en güçlü romanı kanımca. Bu yeni romanın da kahramanı kadın ve olaylar yine bu kadın kahramanın bakış açısından veriliyor. Atasü’nün diğer romanlarında olduğu gibi, yine kişisel yaşam serüveni tarihsel bir kesit içersinde, bu kez 70’li yıllardan günümüze gelişen olaylar çerçevesinde işleniyor. Kişilerin yazgısı, Türkiye’nin yazgısı ile iç içe.” (Oya Batum Menekşe)
“Dağın Öteki Yüzü dikkatle ve bir bütün olarak incelendiğinde onun modernist anlamdaki tarih, gerçek, kurmaca ve benlik kavramlarını nasıl sorunsallaştırdığını görürüz. Giriş ve sonuç kısımları “Kemalistler” kısmına eklendiğinde geçmişin aktarıldığı bu ana bölüm estetik açıdan salt bir kurmaca metin (roman ya da öykü dizisi) olmaktan çıkar. Bu kısımdaki birçok olay ve kişinin doğrudan yazarın kendi geçmişinden alındığı açıklanmış olur ve öykü bir kurmaca metin olduğu kadar bir otobiyografi, biyografi, bilimsel metin, tarih metni özelliklerini de taşımış olur. Ancak tarihsel açıdan incelendiğinde anlatıdaki gerçek kişiler ve olaylar kurmaca olanlarla birlikte ve aynı düzlemde verildiğinden kurmacanın nasıl gerçeği sildiğini anlarız. Sonuç olarak Dağın Öteki Yüzü’nde bir yandan yaşamın kurmacalığı ve kurmacanın gerçekliği gerçek/kurmaca ayrımı ortadan kaldırılarak sergilenmiş olur, bir yandan da geçmişin ne ölçüde güncelle, güncelin ise nasıl geçmiş ve gelecekle tanımlandığı, yazarın yaşamından verdiği örneklerle ortaya konmuş olur.” (Dilek Doltaş)
“Erendiz Atasü ilk öykü kitabıyla Kadınlar da Vardır diyerek girmiştir yazın dünyasına. Demek daha o zaman bir kadın olarak kendi sesini duyurmak isteğiyle. Her ne kadar A. Kadir o kadınca sesi duyamamış ve kitapta anlatılanları ‘küçük burjuva yapısı içinde bunalmış insanın ruh halleri’ olarak algılamışsa da, gerçekte hep kadınlar üzerinedir bu öyküler. Her kesimden ve farklı bilinç düzeyindeki kadınlar. Hepsinin ortak bir paydası vardır: erkek egemen toplum düzeninin neden olduğu hırpalanma. Şu ya da bu biçimde hepsi ezilmiş ve zedelenmiştir bu düzende. Onları bir araya getiren de budur. Bu ilk kitapta Atasü’nün sonradan yılmadan vurgulayacağı konular hemen belirmektedir.” (Sevda Çalışkan)
ESERLERİ:
ÖYKÜ: Kadınlar da Vardır (1983), Lanetliler (1985), Dullara Yas Yakışır (1988), Onunla Güzeldim (1991), Taş Üstüne Gül Oyması (1997), Uçu (1998).
ROMAN: Dağın Öteki Yüzü (1995), Gençliğin O Yakıcı Mevsimi (1999), Bir Yaşdönümü Rüyası (2002), Açıkoturumlar Çağı (2006).
DENEME-ELEŞTİRİ: Benim Yazarlarım (2000), Kadınlığım, Yazarlığım, Yurdum (2001), İmgelerin İzi (2003), Kavram ve Slogan (2004).
KAYNAK: Asım Bezirci / Seçme Hikâyeler (1990), Arif Ay / Anne Hikâyeleri (1991), Kâmuran S. Eren / Erendiz Atasü ile “Uçu” Üzerine, Üç İmli Sözcüklerin Öyküsü (Cumhuriyet Kitap, 22.10.1998), Dilek Doltaş / Cinsellik, Yaşam ve Zaman Üzerine - (Cumhuriyet Kitap, 18.11.1999), Feridun Andaç / Edebiyatımızın Yol Haritası (2000), TBE Ansiklopedisi (2001), Sevda Çalışkan / Bir Somutlama Ustası: Erendiz Atasü (Varlık, Nisan 2004), İhsan Işık / Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2006).
Fotoğraflar
Öykü yazarı. 1947, Ankara doğumlu. Ankara Koleji (1964) ve Ankara Üniversitesi Eczacılık Fakültesi (1968) mezunu. Bitirdiği fakültede asistan, doçent (1980) ve profesör (1988) oldu. Emekli olduğu Mart 1997’ye dek, Farmakognozi dalında öğretim üyesi olarak çalıştı.
İlk öyküsü “Balkon Saati” 1981 yılında Sanat Edebiyat 81’de yayımlandı. Diğer öyküleri Varlık, Düşün, Saçak, Çağdaş Türk Dili, Papirüs gibi çeşitli dergilerde yayımlandı. İlk kitabı Kadınlar da Vardır yayımlanmamış dosya iken Akademi Kitabevi yarışmasında birinci olarak 1983’te kitaplaştı. Yaşlı Bir Genç Kız adlı tek hikâyesiyle Benazus Yarışmasında jüri özel ödülünü, Taş Üstüne Gül Oyması ile 1997 Yunus Nadi ve 1998 Haldun Taner öykü ödüllerini, Dağın Öteki Yüzü ile 1996 Orhan Kemal Roman Ödülünü kazandı. Dağın Öteki Yüzü İngilizceye çevrildi ve 2000’de İngiltere’de yayımlandı. Lanetliler, Das Lied des Meeres adıyla Almancaya çevrilerek 2004’te Almanya’da yayımlandı. Ayrıca kimi öyküleri İngilizce, Fransızca, Almanca ve Flemenkçeye çevrilerek, çeşitli antolojilerde yer aldı.
Kadın sorunları ve kadın özgürlüğü, toplumsal ve yazınsal sorunlar üzerine makaleleri ve denemelerini çeşitli yazın dergilerinde yayımladı. Bunları da deneme kitaplarında topladı.
“Erendiz Atasü’nün son romanı Bir Yaşdönümü Rüyası, en az Dağın Öteki Yüzü kadar başarılı, kurgu açısından ise en güçlü romanı kanımca. Bu yeni romanın da kahramanı kadın ve olaylar yine bu kadın kahramanın bakış açısından veriliyor. Atasü’nün diğer romanlarında olduğu gibi, yine kişisel yaşam serüveni tarihsel bir kesit içersinde, bu kez 70’li yıllardan günümüze gelişen olaylar çerçevesinde işleniyor. Kişilerin yazgısı, Türkiye’nin yazgısı ile iç içe.” (Oya Batum Menekşe)
“Dağın Öteki Yüzü dikkatle ve bir bütün olarak incelendiğinde onun modernist anlamdaki tarih, gerçek, kurmaca ve benlik kavramlarını nasıl sorunsallaştırdığını görürüz. Giriş ve sonuç kısımları “Kemalistler” kısmına eklendiğinde geçmişin aktarıldığı bu ana bölüm estetik açıdan salt bir kurmaca metin (roman ya da öykü dizisi) olmaktan çıkar. Bu kısımdaki birçok olay ve kişinin doğrudan yazarın kendi geçmişinden alındığı açıklanmış olur ve öykü bir kurmaca metin olduğu kadar bir otobiyografi, biyografi, bilimsel metin, tarih metni özelliklerini de taşımış olur. Ancak tarihsel açıdan incelendiğinde anlatıdaki gerçek kişiler ve olaylar kurmaca olanlarla birlikte ve aynı düzlemde verildiğinden kurmacanın nasıl gerçeği sildiğini anlarız. Sonuç olarak Dağın Öteki Yüzü’nde bir yandan yaşamın kurmacalığı ve kurmacanın gerçekliği gerçek/kurmaca ayrımı ortadan kaldırılarak sergilenmiş olur, bir yandan da geçmişin ne ölçüde güncelle, güncelin ise nasıl geçmiş ve gelecekle tanımlandığı, yazarın yaşamından verdiği örneklerle ortaya konmuş olur.” (Dilek Doltaş)
“Erendiz Atasü ilk öykü kitabıyla Kadınlar da Vardır diyerek girmiştir yazın dünyasına. Demek daha o zaman bir kadın olarak kendi sesini duyurmak isteğiyle. Her ne kadar A. Kadir o kadınca sesi duyamamış ve kitapta anlatılanları ‘küçük burjuva yapısı içinde bunalmış insanın ruh halleri’ olarak algılamışsa da, gerçekte hep kadınlar üzerinedir bu öyküler. Her kesimden ve farklı bilinç düzeyindeki kadınlar. Hepsinin ortak bir paydası vardır: erkek egemen toplum düzeninin neden olduğu hırpalanma. Şu ya da bu biçimde hepsi ezilmiş ve zedelenmiştir bu düzende. Onları bir araya getiren de budur. Bu ilk kitapta Atasü’nün sonradan yılmadan vurgulayacağı konular hemen belirmektedir.” (Sevda Çalışkan)
ESERLERİ:
ÖYKÜ: Kadınlar da Vardır (1983), Lanetliler (1985), Dullara Yas Yakışır (1988), Onunla Güzeldim (1991), Taş Üstüne Gül Oyması (1997), Uçu (1998).
ROMAN: Dağın Öteki Yüzü (1995), Gençliğin O Yakıcı Mevsimi (1999), Bir Yaşdönümü Rüyası (2002), Açıkoturumlar Çağı (2006).
DENEME-ELEŞTİRİ: Benim Yazarlarım (2000), Kadınlığım, Yazarlığım, Yurdum (2001), İmgelerin İzi (2003), Kavram ve Slogan (2004).
KAYNAK: Asım Bezirci / Seçme Hikâyeler (1990), Arif Ay / Anne Hikâyeleri (1991), Kâmuran S. Eren / Erendiz Atasü ile “Uçu” Üzerine, Üç İmli Sözcüklerin Öyküsü (Cumhuriyet Kitap, 22.10.1998), Dilek Doltaş / Cinsellik, Yaşam ve Zaman Üzerine - (Cumhuriyet Kitap, 18.11.1999), Feridun Andaç / Edebiyatımızın Yol Haritası (2000), TBE Ansiklopedisi (2001), Sevda Çalışkan / Bir Somutlama Ustası: Erendiz Atasü (Varlık, Nisan 2004), İhsan Işık / Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2006).
