Yazar. Hayatı hakkında yeterli bilgi yoktur. Tanzimat döneminde yaşadı. On iki ciltten oluşan Müsâmeretnâme (1871, 1872, 1873, 1875) adlı hikâye kitabı, Batı etkisindeki Türk edebiyatının hikâye türünde ilk eseri kabul edilmektedir. Müsâmeretnâme’nin sadeleştirilmiş yeni baskısı Gece Hikâyeleri (Tercüman 1001 Temel Eser dizisi, 1973) adıyla çıktı. Bu eserde bir çerçeve içinde yedi öykü anlatılır. Adı “gece toplantıları” anlamına gelen Müsâmeretnâme, uzun kış gecelerinde bir yere toplanan dostların birbirlerine ibret veren hikâyeler anlatmalarıyla oluşur. Bu hikâyeleri, P. N. Boratav Decameron’la, Tanpınar doğu anlatı gelenekleriyle, Cevdet Kudret’se doğu ve batının karışımı olarak değerlendirir.
Bu hikâyeler ve yayımlanış tarihleri: Binbaşı Rıfat Bey’in Sergüzeşti (1871), Kapı Kethüdası Behçet Efendi ile Makbule Hanım’ın Sergüzeşti (1872), Bir Osmanlı Kaptanın Bir İngiliz Kızı ile Vukû Bulan Sergüzeşti (1872), Gerdanlık Hikâyesi (1873), Vasfi Bey ile Mukaddes Hanım’ın Sergüzeşti (1873), Faik Bey ile Nûridil Hanım’ın Sergüzeşti (1875), İhsan Hanım Yahut Atiye Hanım’ın Sergüzeşti (1875).
“Emin Nihad Beyde ilk rastladığımız İmparatorluktur.Sanki imparatorluğu sayar. Bosna’dan Arabistan’a kadar uzanan bir coğrafyadır. Harem selamlık filan. İçinde büyük meseleler vardır. Esaret meselesi de bunlardan biridir.” (Ahmet Hamdi Tanpınar)
“Çerçeve hikâye yapısıyla Doğu’ya, meddahı ve geleneksel Türk anlatı tekniklerini sürdürmesi bakımından geleneksel anlatılarımıza, bazı eleştirel yaklaşımları ve kurgu özellikleriyle Batı’ya ait çizgiler taşıyan Müsâmeretnâme, bu özellikleriyle yeni anlatı anlayışımızın başlangıcı sayılmalıdır.” (Abdurrahim Karadeniz)
HAKKINDA: G. A. Gonca / Osmanlı Türk Romanının Başlangıcında Beş Eser (HÜ Edebiyat Fakültesi Dergisi, Ekim 1999, Osmanlı’nın 700. Yılı Özel Sayısı), Salih Okumuş / İlk Hikâyecilerimizden Emin Nihad Bey ve Müsâmeretnâme Adlı Eseri Üzerine Bir İnceleme (Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Mayıs 1999), Behçet Necatigil / Edebiyatımızda İsimler Sözlüğü (18. bas. 1999), Şükran Kurdakul / Şairler ve Yazarlar Sözlüğü (6. bas. 1999), TBE Ansiklopedisi (2001), Ahmet Hamdi Tanpınar / Edebiyat Dersleri (yay. haz. Abdullah Uçman, 2002, s. 280), Abdurrahim Karadeniz / Yeni Anlatı Geleneğinin Başında Müsâmeretnâme (Heceöykü, Nisan-Mayıs 2004).
Yazar. Hayatı hakkında yeterli bilgi yoktur. Tanzimat döneminde yaşadı. On iki ciltten oluşan Müsâmeretnâme (1871, 1872, 1873, 1875) adlı hikâye kitabı, Batı etkisindeki Türk edebiyatının hikâye türünde ilk eseri kabul edilmektedir. Müsâmeretnâme’nin sadeleştirilmiş yeni baskısı Gece Hikâyeleri (Tercüman 1001 Temel Eser dizisi, 1973) adıyla çıktı. Bu eserde bir çerçeve içinde yedi öykü anlatılır. Adı “gece toplantıları” anlamına gelen Müsâmeretnâme, uzun kış gecelerinde bir yere toplanan dostların birbirlerine ibret veren hikâyeler anlatmalarıyla oluşur. Bu hikâyeleri, P. N. Boratav Decameron’la, Tanpınar doğu anlatı gelenekleriyle, Cevdet Kudret’se doğu ve batının karışımı olarak değerlendirir.
Bu hikâyeler ve yayımlanış tarihleri: Binbaşı Rıfat Bey’in Sergüzeşti (1871), Kapı Kethüdası Behçet Efendi ile Makbule Hanım’ın Sergüzeşti (1872), Bir Osmanlı Kaptanın Bir İngiliz Kızı ile Vukû Bulan Sergüzeşti (1872), Gerdanlık Hikâyesi (1873), Vasfi Bey ile Mukaddes Hanım’ın Sergüzeşti (1873), Faik Bey ile Nûridil Hanım’ın Sergüzeşti (1875), İhsan Hanım Yahut Atiye Hanım’ın Sergüzeşti (1875).
“Emin Nihad Beyde ilk rastladığımız İmparatorluktur.Sanki imparatorluğu sayar. Bosna’dan Arabistan’a kadar uzanan bir coğrafyadır. Harem selamlık filan. İçinde büyük meseleler vardır. Esaret meselesi de bunlardan biridir.” (Ahmet Hamdi Tanpınar)
“Çerçeve hikâye yapısıyla Doğu’ya, meddahı ve geleneksel Türk anlatı tekniklerini sürdürmesi bakımından geleneksel anlatılarımıza, bazı eleştirel yaklaşımları ve kurgu özellikleriyle Batı’ya ait çizgiler taşıyan Müsâmeretnâme, bu özellikleriyle yeni anlatı anlayışımızın başlangıcı sayılmalıdır.” (Abdurrahim Karadeniz)
HAKKINDA: G. A. Gonca / Osmanlı Türk Romanının Başlangıcında Beş Eser (HÜ Edebiyat Fakültesi Dergisi, Ekim 1999, Osmanlı’nın 700. Yılı Özel Sayısı), Salih Okumuş / İlk Hikâyecilerimizden Emin Nihad Bey ve Müsâmeretnâme Adlı Eseri Üzerine Bir İnceleme (Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Mayıs 1999), Behçet Necatigil / Edebiyatımızda İsimler Sözlüğü (18. bas. 1999), Şükran Kurdakul / Şairler ve Yazarlar Sözlüğü (6. bas. 1999), TBE Ansiklopedisi (2001), Ahmet Hamdi Tanpınar / Edebiyat Dersleri (yay. haz. Abdullah Uçman, 2002, s. 280), Abdurrahim Karadeniz / Yeni Anlatı Geleneğinin Başında Müsâmeretnâme (Heceöykü, Nisan-Mayıs 2004).
