Cevat Çobanlı

Genelkurmay Başkanı, Milletvekili, Asker, Siyasetçi

Doğum
Ölüm
Eğitim
Harp Akademisi

Asker, genel kurmay başkanı, siyaset adamı, milletvekili (D. 1870, İstanbul  - Ö. 1938, İstanbul). Maiyet-i Seniye Erkan-ı Harbiye Reisi Müşir Şakir Paşa'nın oğludur. Harp Okulunu asteğmen (1891), Harp Akademisini kurmay yüzbaşı olarak (1894) bitirdi. Osmanlı - İtalyan ve Balkan Savaşlarına katıldı. Birinci Dünya Savaşı’nda Bulgar sınırında, Çanakkale Boğazı’nda ordu komutanlığı yaptı, 5-18 Mart 1918 zaferinin kazanılmasında büyük yararlılık gösterdi. Bundan dolayı kendisine “18 Mart Kahramanı” unvanı verildi.  Daha sonra Galiçya ve Filistin cephelerinde görev yaptı. 7. Ordu Komutanı oldu. Mütareke (1919)’de Malta'ya gönderildi, oradan dönüşünde Adana ve Diyarbakır bölgelerinde komutanlık yaptı.

Cevat Çobanlı; korgeneral rütbesiyle Harbiye Nazırlığı­na (1918-19), iki kez de Genelkurmay Başkanlı­ğına (1919 ve 1920) getirildi. 1920'de İngilizler tarafından Malta'ya sürüldü. 1923'te Elazığ milletvekili seçildi ve 3. Ordu Komutanlığına atandı. Musul ve Irak sınırı sorunlarının çözümü için Millet­ler Cemiyeti’nde Türkiye temsilci olarak bulundu.  1924'te her iki görevinden de ayrıldı. 1926'da orgeneralliğe yükseltildi ve Yüksek Askeri Şûra üyeliğine atandı. Bu görevi sırasına İstanbul'da öldü ve Erenköy'de toprağa verildi.

Orgeneral Cevat Çobanlı tarihî kişiliği olan büyük bir asker, Türk ahlâk ve karakterinin seçkin bir siması, otoriter fakat şefkatli ve yardımsever bir komutandı. Görüş, düşünüş ve uygulamalarda vatanseverliği ve milletinin selâmeti daime birinci plânda gelirdi.Her türlü koşullar içinde hiçbir zaman karamsar olmamış, iyimserliğini davranış ve görünüşü ile çevresine de aşılamıştı.Az ve öz konuşur, daha çok tutum ve davranışlarıyla astlarına örnek olur ve onları gerektiğinde ölümü hiçe sayacak şekilde eğitirdi.Kimsesizleri korur, gençlerin daima ellerinden tutar, onların memlekete yararlı birer insan olarak yetişmeleri için maddî, manevî hiçbir fedakârlıktan çekinmezdi.Yaşamı çok sade, yurt sevgisi sonsuzdu. Bu nedenle İstiklâl Harbi komutanlarının en yaşlı ve kıdemlisi olduğu halde, İstanbul’dan yaptığı desteklemelerle yetinmemiş, bu yüzden sürgün edildiği Malta’dan dönüşünde Elcezire Cephesi Komutanlığı’nı kabul ederek yararlı hizmetlerini sürdürmüştür.” (Nusret Baycan

KAYNAK: Türkiye Ansiklopedisi 3 (1974), Nusret Baycan / Orgeneral Cevat Çobanlı (atam.gov.tr, 10.8.2015).

FOTO GALERİ

İLGİLİ BİYOGRAFİLER

Devamını Gör