Safiye Ali

Tıp Doktoru

Doğum
Ölüm
Eğitim
Amerikan Kız Koleji

İlk Türk kadın doktor (D. 1891, İstanbul – Ö. 1952, Almanya). Osmanlı Döneminde çeşitli hizmetleriyle tanınmış bir aileye mensuptur. 6 kişilik ailenin en küçük ve en zeki kız çocuğudur. Amerikan Kız Koleji’nde öğrenim görmesinin yanı sıra özel derler aldı.

Balkan Savaşları döneminde cepheden getirilen yaralıları gördü ve doktor olmaya karar verdi. Ancak maddi yetersizlikler ve o dönemin şartları tıp okuma isteğini sınırladı. Hangi kapıyı çalsa ‘’Tıp Fakültesine kadın öğrenci alamayız’’ sözüyle karşılaşsa da Kafaya koymuştur bir kere doktor olacaktır.

Buna rağmen yılmayarak çalışkanlığı ve başarısıyla dikkat çeken Safiye Ali, dönemin Maarif Vekili (Milli Eğitim Bakanı) Şükrü Bey’in desteğiyle tıp eğitimi almak üzere Almanya’ya gitti.

Almanya’da kadın ve çocuk hastalıkları üzerine ihtisas yaptı. Bu yıllarda açlık ve sefaletin en dibini gördü.

Günlüğünde şu not vardır;

‘’Çöpten çıkarıp geceleri yediğim ekmek hiç ağrıma gitmiyor.

Ülkemde tıp fakültesi varken buralarda olmam daha çok ağrıma gidiyor.

Ne olursa olsun ülkeme doktor olarak döneceğim.’’

Dediğini yaptı. Kurtuluş Savaşı’nın son günlerinde yurda döndü ve hemen işe başladı. Cağaloğlu’nda açtığı klinikte; ayrıca süt ve bakımevlerinde hizmet verdi. Fakat kadın olduğu için ilk zamanlar kimse gelmiyordu. Halbuki kadın ve çocuk hastalıkları doktoruydu.

Aşağılamalara, dışlamalara ve hakaretlere aldırmadan, pes etmeden devam etti.

Fakir ailelerin kadınlarını ve çocuklarını evlerinde ücretsiz tedavi etti. Eline geçen ilk parayla süt ve bakım evini açtı.

Dönemin ünlü doktorlarından Besim Ömer Paşa, Akil Muhtar, Operatör Emin Bey gibi isimlerden büyük destek gördü. Türkiye’yi yurtdışındaki tıp kongrelerinde temsil etti.

Hasta ve zayıf çocuklar için Hilal-i Ahmer muayenehanesini kurdu. Direnerek, kadınların tıp fakültesine alınmalarını sağladı. Ülkenin tıp eğitimi veren ilk kadını oldu.

Sağlık sorunları nedeniyle eşiyle birlikte gittiği Almanya’da İkinci Dünya Savaşı yaralılarını tedavi etti.

Yakalandığı kanser hastalığından kurtulamayan Safiye Ali, 1952’de hayatını kaybetti.

Almanya’da tıp eğitimi aldığı hastanede ılık bir bahar günü hayata gözlerini yumarken şu sözleri söylemişti:

“Kadınlar size emanet… “

İşte Safiye Ali böyle bir yüce gönüllü kadındı.,

 

KAYNAKÇA: İhsan Işık / Ünlü Kadınlar (Türkiye Ünlüleri Ansiklopedisi, C. 4, 2013) - Encyclopedia of Turkey’s Famous People (2013).

 

 

FOTO GALERİ

İLGİLİ BİYOGRAFİLER

Devamını Gör